فَآمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ النَّبِیِّ الْأُمِّیِّ الَّذی یُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَ کَلِماتِهِ وَ اتَّبِعُوهُ لَعَلَّکُمْ تَهْتَدُونَ^[۶۰۰]
یا أَیُّهَا النَّبِیُّ حَسْبُکَ اللَّهُ وَ مَنِ اتَّبَعَکَ مِنَ الْمُؤْمِنینَ^[۶۰۱]
یا أَیُّهَا النَّبِیُّ حَرِّضِ الْمُؤْمِنینَ عَلَى الْقِتال^[۶۰۲]
یا أَیُّهَا النَّبِیُّ قُلْ لِمَنْ فی‏ أَیْدیکُمْ مِنَ الْأَسْرى‏ إِنْ یَعْلَمِ اللَّهُ فی‏ قُلُوبِکُمْ خَیْراً یُؤْتِکُمْ خَیْراً^[۶۰۳]
وَ مِنْهُمُ الَّذینَ یُؤْذُونَ النَّبِیَّ وَ یَقُولُونَ هُوَ أُذُنٌ قُلْ أُذُن خَیْرٍ لَکُمْ یُؤْمِنُ بِاللَّهِ ^[۶۰۴]
یا أَیُّهَا النَّبِیُّ جاهِدِ الْکُفَّارَ وَ الْمُنافِقینَ^[۶۰۵]
صفت «امین» که از سوی حضرت صدیقه در وصف رسول اکرمبیان شده است تلمیحی است به این آیه شریفه که در آن رسول اکرم از زبان خودشان به­عنوان ناصح امین معرفی می­شوند:
أُبَلِّغُکُمْ رِسالاتِ رَبِّی وَ أَنَا لَکُمْ ناصِحٌ أَمینٌ^[۶۰۶]
این فقره «خِیَرَتِهِ مِنَ الْخَلْقِ وَ صَفِیِّهِ» از خطبه شریفه ناظر بر این آیه شریفه است:
اللَّهُ یَصْطَفی‏ مِنَ الْمَلائِکَهِ رُسُلاً وَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللَّهَ سَمیعٌ بَصیرٌ^[۶۰۷]
این عبارت « وَ السَّلامُ عَلَیْهِ وَ رَحْمَهُاللَّهِ وَ بَرَکاتُهُ» تلمیح به این آیات کریمه دارد:
أُولئِکَ عَلَیْهِمْ صَلَواتٌ مِنْ رَبِّهِمْ وَ رَحْمَهٌ وَ أُولئِکَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ^[۶۰۸]
قالُوا أَ تَعْجَبینَ مِنْ أَمْرِ اللَّهِ رَحْمَتُ اللَّهِ وَ بَرَکاتُهُ عَلَیْکُمْ أَهْلَ الْبَیْتِ إِنَّهُ حَمیدٌ مَجید^[۶۰۹]
قُلِ الْحَمْدُ لِلَّهِ وَ سَلامٌ عَلى‏ عِبادِهِ الَّذینَ اصْطَفى‏ آللَّهُ خَیْرٌ أَمَّا یُشْرِکُون^[۶۱۰]

۷٫۴٫ مقام و جایگاه قرآن کریم در خطبه شریفه فدکیه

«ثم التفت الى اهل المجلس و قالت:
اَنْتُمْ عِبادَ اللَّهِ نُصُبُ اَمْرِهِ وَ نَهْیِهِ، وَ حَمَلَهُ دینِهِ وَ وَحْیِهِ، وَ اُمَناءُ اللَّهِ عَلى اَنْفُسِکُمْ، وَ بُلَغاؤُهُ اِلَى الْاُمَمِ. زَعیمُ حَقٍّ لَهُ فیکُمْ، وَ عَهْدٍ قَدَّمَهُ اِلَیْکُمْ، وَ بَقِیَّهٍ اِسْتَخْلَفَها عَلَیْکُمْ: کِتابُ اللَّهِ النَّاطِقُ وَ الْقُرْانُ الصَّادِقُ، و النُّورُ السَّاطِعُ وَ الضِّیاءُ اللاَّمِعُ، بَیِّنَهً بَصائِرُهُ، مُنْکَشِفَهً سَرائِرُهُ، مُنْجَلِیَهً ظَواهِرُهُ، مُغْتَبِطَهً بِهِ اَشْیاعُهُ، قائِداً اِلَى الرِّضْوانِ اِتِّباعُهُ، مُؤَدٍّ اِلَى النَّجاهِ اسْتِماعُهُ. بِهِ تُنالُ حُجَجُ اللَّهِ الْمُنَوَّرَهُ، وَ عَزائِمُهُ الْمُفَسَّرَهُ، وَ مَحارِمُهُ الْمُحَذَّرَهُ، وَ بَیِّناتُهُ الْجالِیَهُ، وَ بَراهینُهُ الْکافِیَهُ، وَ فَضائِلُهُ الْمَنْدُوبَهُ، وَ رُخَصُهُ الْمَوْهُوبَهُ، وَ شَرائِعُهُ الْمَکْتُوبَهُ.» « آن­گاه حضرت زهرامتوجّه اهل مجلس شدند، و خطاب به تمام مهاجران و انصار فرمودند:
شما بندگان خدا پرچم و علم أمر و نهی الهی، و در بردارنده دین و وحی او و پاسداران خدا بر خود هستید، و رساننده احکام الهی به دیگر امت­هایی که در اطراف شمایند می­باشید. در بین شما شخصی است که استحقاق زعامت دارد، و او کسی است که قبلاً در مورد اطاعت او متعهّد شده­اید. و ما یادگارانی هستیم که خداوند ما را نمایندگان خود بر شما قرار داده، و به همراه ما کتاب ناطق الهی و قرآن صادق و نور تابناک و شعاع درخشنده­ای است که دلیل­های آن روشن و اسرار آیاتش ظاهر است، و با ما دلیل و برهانی است که ظواهرش متجّلی و استماع آن برای مردم همیشگی است (و ملال آور نیست). پیروان او به­خاطر آن مورد رشک دیگران هستند، و تبعیّت او بشر را به رضوان خدا سوق می­دهد، و گوش دادن به آن نجات را به­دنبال می ­آورد. در او است بیان دلیل­های نورانی الهی، و پندهای مکرّر خداوند، و واجباتی که تبیین شده و محّرماتی که از آن منع گردیده، و احکامی که کافی است و ادّله­ای که روشن است و کلماتی که شفا بخش است، و فضائلی که بدان دعوت شده، و اموری که اجازه در انجام آن داده شده، و رحمتی که امید آن می­رود، و قوانینی که واجب شده است.»

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۱٫۷٫۴٫ تکلیف امت مسلمان، بعد از پیغمبر خاتم

این بخش از خطبه شریفه با هشدار به مخاطبان و یادآوری موقعیت آنان آغاز می­ شود.
حضرت صدیقه بعد از بیان مطالب گذشته و پیش از پرداختن به استیضاح خلیفه، با خطاب به مهاجرین و انصار ظاهراً آنان را مورد سرزنش قرار می­ دهند.
ایشان با بیان این بخش ضمن توجیه افکار عمومی، حق با ستم غصب شده خود را یادآور شده و به مسلمانان درباره خطر درونی و نابود کننده ­ای که جامعه اسلامی را تهدید می­ کند، هشدار می­ دهند؛ این تهدید عبارت از انحراف از مسیری بود که پیامبر اکرم آن را برای مسلمانان ترسیم فرموده بودند.
در این جمله«اَنْتُمْ عِبادَ اللَّهِ نُصُبُ اَمْرِهِ وَ نَهْیِهِ، وَ حَمَلَهُ دینِهِ وَ وَحْیِهِ، وَ اُمَناءُ اللَّهِ عَلى اَنْفُسِکُمْ، وَ بُلَغاؤُهُ اِلَى الْاُمَمِ …» حضرت، به شیوه کنایه، خطاب به جمع حاضر می­فرمایند شما خود را هادیان دین و امین وحی می­دانید، اما در واقع بدین جهت که دین خدا را عوض کرده و در مسیر دیگری قرار داده­اید، لذا دیگر امین وحی نیستید.
آوردن ندا بین مبتدا و خبر اشاره به شدت تنبیه است؛ و بیان­گر این مطلب است که امر خطیری در حال مطرح شدن می­باشد و مخاطب را متوجه سازد که مبادا این مطلب بر اثر غفلت و یا اشتباه از او فوت شود. همچنین حذف حرف ندا - یاء در عبادالله-، تنبیه دیگری است و بدین منظور حذف شده که اهمیت مطلب به جهت طولانی شدن ندا از مخاطبان فوت نگردد. مانند عبارت « أُوصِیکُمْ عِبادَ اللَّهِ بِتَقْوَى اللَّهِ^[۶۱۱] » در نهج البلاغه^[۶۱۲].
«نُصُب» به معنای پرچم^[۶۱۳]، و پرچم نصب شده^[۶۱۴] می­باشد. و به دو اعتبار می‌توان گفت حضرت مردم را نُصُب خطاب فرموده‌اند؛ یکی این‌که، وقتی حضرت می‌فرمایند: شما نُصُب امر و نهی‌ها هستید، یعنی شما اولین مخاطبانی هستید که امر و نهی‌ها متوجه شماست. قرآن می‌فرماید:وَ لِتُنْذِرَ أُمَّ الْقُرى‏ وَ مَنْ حَوْلَها^[۶۱۵] ؛ یعنی ایشان مخاطبان اول قرآن هستند. احتمال دیگر این است که نُصُب به معنای تابلوهای راهنما باشد؛ یعنی شما تابلوهای امرو نهی‌های خدا هستید و باید امر و نهی‌های الهی را به مردم دیگر نشان دهید؛ اما احتمال اول قوی‌تر به نظر می‌رسد^[۶۱۶].
«وَ بَقِیَّهٍ اِسْتَخْلَفَها عَلَیْکُمْ»
حضرت صدیقهدر این قسمت به توصیف وسیله پرداخته، اشاره می­فرمایند که بعد از داشتن لیاقت با رهنمودهای آن، انسان به کمال شایسته نائل می­ شود. و چون رسید بدون ارتباط با استفاده کننده اثر نخواهد داشت، باید جهت ارتباط با استفاده کننده، محکم باشد^[۶۱۷].
نکته قابل توجه در این­جا معنای «عهد» و «بقیه» می­باشد.
«بقیه» پیامبراکرم در بین امتشان دو چیز است: یکی عترت و دیگری قرآن کریم، و این دو ثقل مشهور می­باشند چنان­که حضرت محمّد مصطفی فرمودند: « یَا أَیُّهَا النَّاسُ إِنِّی‏ تَارِکٌ‏ فِیکُمُ‏ الثَّقَلَیْنِ أَمَا إِنْ تَمَسَّکْتُمْ بِهِمَا لَنْ تَضِلُّوا- کِتَابَ اللَّهِ وَ عِتْرَتِی أَهْلَ بَیْتِی فَإِنَّهُمَا لَنْ یَفْتَرِقَا^[۶۱۸]»
«اِسْتَخْلَفَها عَلَیْکُمْ» یعنی آن­را خلیفه و جانشین و نائبی از سوی خود بر شما و در میان شما قرار داد تا احکام، فرائض، آداب وسنن الهی را برای شما تبیین نماید؛ اما با تفسیر عترت و تعبیر اهل بیت عصمت^[۶۱۹].
آیت الله تهرانی در شرح این قسمت می­نویسد:
«ظاهر این است که «عهد» آن چیزی است که می‏گیرند و «بقیه» آن چیزی است که می‏گذارند. یعنی «عهد»، وصیت و سفارش است و «بقیه»، آن چیز است که شخص بعد از خود در اهلش باقی می‏گذارد. پس این­ها دو چیزند نه یکی.
در این­جا احتمال اظهر این است که آن پیمان و عهد مربوط به عترت است، یعنی اشاره دارد به مسئله ولایت امام علی . پس حضرت زهرا می‏فرمایند مگر شما نبودید که پیامبر اکرم از شما عهد گرفت. زیرا هنوز از غدیرخم چند ماه هم نگذشته است. غدیرخم ظاهراً در هجدهم ذی الحجه بود تا این مجلس که برگزار شد هنوز دو ماه و نیم بیشتر نگذشته است. پیغمبر به همین مردم گفت: «إنّی تارِکٌ فیکُمُ الثَّقَلَیْن کِتابَ اللّهِ وَ عِتْرَتی» .
پس در «عَهْد» دو احتمال است: یکی این­که منظور غدیرخم باشد و دیگر این­که منظور کتاب الهی باشد که در این صورت باز هم کتاب خود دلالت بر عترت دارد و در آیه شریفه آمده است: قُلْ لا أَسْئَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْراً إِلاَّ الْمَوَدَّهَ فِی الْقُرْبى^[۶۲۰] اما ظاهر همان احتمال اول است زیرا کتاب در جملۀ بعد حضرتآمده است. پس مراد از «عهد» همان عترت است، و مراد از «بَقِیّه» آن یادگار و خلیفه‏ای است که در میان شما قرار داده است. این جمله نیز خود متضمّن اعتراض به عملکرد مردم است^[۶۲۱].»

۲٫۷٫۴٫ فضایل قرآن

«کِتابُ اللَّهِ النَّاطِقُ وَ الْقُرْانُ الصّادِقُ، و النُّورُ السّاطِعُ وَ الضِّیاءُ اللاَّمِعُ، بَیِّنَهً بَصائِرُهُ، مُنْکَشِفَهً سَرائِرُهُ، مُنْجَلِیَهً ظَواهِرُهُ، مُغْتَبِطَهً بِهِ اَشْیاعُهُ، قائِداً اِلَى الرِّضْوانِ اِتِّباعُهُ، مُؤَدٍّ اِلَى النَّجاهِ اسْتِماعُهُ. بِهِ تُنالُ حُجَجُ اللَّهِ الْمُنَوَّرَهُ، وَ عَزائِمُهُ الْمُفَسَّرَهُ، وَ مَحارِمُهُ الْمُحَذَّرَهُ، وَ بَیِّناتُهُ الْجالِیَهُ، وَ بَراهینُهُ الْکافِیَهُ، وَ فَضائِلُهُ الْمَنْدُوبَهُ، وَ رُخَصُهُ الْمَوْهُوبَهُ، وَ شَرائِعُهُ الْمَکْتُوبَهُ.»
حضرت فاطمه بعد از معرفی رسول اکرمو بیان خدمات ایشان به نقش قرآن در میان جامعه اسلامی اشاره می‌فرمایند. در واقع این مقدمات و احتجاجات برای بیان این مطلب است که به ایشان تذکر دهند که در کنار گذاشتن علی به راه خطا رفته­اند. علت عدم بیان صریح این امر از سوی حضرت صدیقه مقاومت و سرباز زدن آن­ها از پذیرش امیرالمؤمنینو مراجعه به ایشان به عنوان امام معصوم و وصی بر حق رسول اکرم بود.
اول چیزی که می‌تواند زمینه احتجاج را فراهم کند و آن‌ها را هدایت کند، قرآن است. اما حضرت این معنا را به سبک بسیار جالب بیان کرده‌اند. با وجود این­که می‌توانستند قرآن را مبتدا قرار دهند و صفات قرآن را بیان فرمایند اما می‌فرمایند: خداوند بر شما حقی دارد که طلب‌کننده‌ای در میان شما آن حق را از شما مطالبه می‌کند. کلام را از این‌جا شروع می‌کنند: «زَعیمُ حَقٍّ لَهُ فیکُمْ» یعنی اولاً خداوند بر شما حقی دارد و ثانیاً آن حق مطالبه‌کننده‌ای دارد^[۶۲۲].
«کِتابُ اللَّهِ النَّاطِقُ وَ الْقُرْانُ الصّادِقُ، و النُّورُ السَّاطِعُ وَ الضِّیاءُ اللاَّمِعُ، بَیِّنَهً بَصائِرُهُ، مُنْکَشِفَهً سَرائِرُهُ، مُنْجَلِیَهً ظَواهِرُهُ، مُغْتَبِطَهً بِهِ اَشْیاعُهُ، قائِداً اِلَى الرِّضْوانِ اِتِّباعُهُ، مُؤَدٍّ اِلَى النَّجاهِ اسْتِماعُهُ. بِهِ تُنالُ حُجَجُ اللَّهِ الْمُنَوَّرَهُ، وَ عَزائِمُهُ الْمُفَسَّرَهُ، وَ مَحارِمُهُ الْمُحَذَّرَهُ، وَ بَیِّناتُهُ الْجالِیَهُ، وَ بَراهینُهُ الْکافِیَهُ، وَ فَضائِلُهُ الْمَنْدُوبَهُ، وَ رُخَصُهُ الْمَوْهُوبَهُ، وَ شَرائِعُهُ الْمَکْتُوبَهُ.»
قرآن، کتاب ناطق به حکم خدا می­باشد که همین کتاب خدا با صراحت مردم را به سوی عترت پیامبر سفارش می­ کند.
حضرت، قرآن را با الفاظ «لامع» و «ضیاء» توصیف کرده ­اند. «ضیاء» یعنی روشنی و «لامع» به معنای روشنی دهنده می­باشد؛ از این رو، قرآن علاوه بر این که خود نور است، روشنی دهنده هم هست. به عبارت دیگر هم نور است و هم دیگران را از ظلمت به روشنایی می­رساند^[۶۲۳].
«بَیِّنَهٌ بَصائِرُهُ، مَنْکَشِفَهٌ سَرائِرُهُ، مُتَجَلِّیَّهٌ ظَواهِرُهُ»
عبارت فوق این مطلب را می­رساند که دلایل و استدلالات قرآن روشن و واضح است و برای هر کس این استدلالات قانع کننده است و با وجود این دلایل هیچ کس نمی­تواند بهانه جویی کند^[۶۲۴].
«مُغْتَبِطَهٌ بِهِ أشْیاعُهُ»
یعنی پیروان قرآن مورد غبطه و حسرت امت‌های دیگرند؛ یعنی عمل ‏کنندگان به قرآن مورد غبطه دیگرانند نه کسانی که به قرآن عمل نمی‏کنند. اشاره به این­که قرآن هم درس زندگی دنیوی است و هم مربوط به امور اخروی. پس در این عبارت دو معنا وجود دارد اوّل این­که قرآن دستورالعملی برای عمل است، یعنی صرف این­که پیروان آن­را بدانند برای تکامل کافی نیست بلکه آن­چه مهم است عمل به قرآن است و دوّم این­که قرآن هم درس زندگی دنیوی و هم درس رستگاری اخروی است و پیروان واقعی قرآن هم در دنیا مورد غبطه دیگرانند هم در قیامت و آخرت^[۶۲۵].
«قائِداً اِلَى الرِّضْوانِ اِتِّباعُهُ، مُؤَدٍّ اِلَى النَّجاهِ اسْتِماعُهُ»
کلمه «رضوان» به معناى رضا و خشنودى است، و آن حالتى است که در نفس آدمى هنگام برخورد با چیزى که ملایم طبع او است پیدا مى‏شود، و نفس از پذیرفتن آن امتناع نمى‏ورزد، و در صدد دفع آن بر نمى‏آید، در مقابل این حالت، حالت سخط و خشم است که در هنگام برخورد با ناملایمات، در نفس پیدا مى‏شود و نفس در صدد دفع آن برمى‏آید^[۶۲۶].
مقام رضوان از عالی‏ترین درجات بهشت است و ویژه کسانی است که خدا را «حبّاً» بپرستند و در دنیا به مقام رضا رسیده‏ باشند^[۶۲۷].
حضرت فاطمه می­فرمایند استماع قرآن سبب نجات می‏شود. «استماع» یعنی انسان مطلبی را دقیق و با تأمل و دقت گوش دهد، در مقابل «اسماع» که گوش کردن ظاهری است^[۶۲۸]. «استماع» در عبارت حضرت، به معنای گوش دادن دقیق و عمیق است^[۶۲۹].
بنابراین آن­چه موجب نجات انسان ازهلاکت و شقاوت است، همان فهم دقیق قرآن است که به عمل منتهی می­ شود.
«بِهِ تُنالُ حُجَجُ اللَّهِ الْمُنَوَّرَهُ، وَ عَزائِمُهُ الْمُفَسَّرَهُ، وَ مَحارِمُهُ الْمُحَذَّرَهُ، وَ بَیِّناتُهُ الْجالِیَهُ، وَ بَراهینُهُ الْکافِیَهُ، وَ فَضائِلُهُ الْمَنْدُوبَهُ، وَ رُخَصُهُ الْمَوْهُوبَهُ، وَ شَرائِعُهُ الْمَکْتُوبَهُ.»

(رفع الله المتعالی درجاته السنیّه، و أفاض علینا من برکات أنفاسه النفیسه). ^[۵۵]
این فقیر الی الله که خواست شرح قیصری بر فصوص الحکم را شروع کند از استاد علامه شعرانی (ره) راهنمایی خواست، آن جناب فرمود اگر آقای فاضل تونی قبول کند خیلی خوب است. بعد از آن استاد شعرانی فرمود که من به سن شما بودم و در تهران درس می‌خواندم، در همان وقت آقای فاضل تونی یکی از اساتید حوزه علمی اصفهان بوده است و آوازه‌ای بسزا داشت و شهرت علمی تمام. پس از شرح فصوص یادشده خواستم شفا را دو درسه بخوانم،‌ چه این که یک درس از کتاب نفس آن را در محضر استاد شعرانی مشغول بودم، باز از آن جناب راهنمایی خواستم که اجازه می‌فرمایید شفا را از اول طبیعیات نزد فلانی (که یکی از روحانیون نامدار آن روز تهران را اسم بردم) بخوانم؟ در جوابم فرمود: این آقا از خارج حرف و مطلب خیلی می‌داند ولی ملّای کتابی نیست؛ طلبه باید پیش ملّای کتابی درس بخواند. اگر آقای فاضل تونی درس شفا را برای شما قبول کند، خیلی خوب است.^[۵۶]

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

آیت‌الله جوادی آملی درباره‌ی مقام علمیِ مرحوم فاضل تونی می‌گوید:
مرحوم فاضل تونی، گذشته از مهارت در حکمت و عرفان، در ادبیات نیز قوی بود. عبارت‏های شرح فصوص قیصری را که بسیار پیچیده است، همه را متقن و صحیح قراءت و شرح می‏کردند و گاهی نیز که تناسبی در کار بود، بعضی از آیات یا روایات را با آن ظرایف ادبی توجیه می‏کردند. مثلاً این جمله از دعای کمیل را: «ما کان لأحدٍ فیها مقرّاً و لا مُقاماً» یا «ما کانت لأحدٍ فیها مقرّاً و لا مُقاماً»، چنین معنا می‏فرمود: برای هیچ فرد از افرادی که در آتش دوزخ هستند، آنجا دار قرار و جای ماندن ابدی نیست.
معنای این جمله این نیست که کسی به جهنم نمی‏رود؛ چون کلمه «فیها» ظرف است و قرار گرفتن آن در کنار اسم نکره «احد» آن را صفتِ احد می‏کند و در نتیجه، معنای «ما کانت لأحد فیها» این است که برای هیچ‏کس که در دوزخ است، آنجا محل قرار و استقرار دائم نیست. بنا بر این، این جمله خلود و جاودانی را نفی می‏کند، نه اصل ورود به دوزخ را؛ لیکن چون سوگند یاد کرد که آن را پر می‏کند، همیشه از کفار، معاندان، منافقان و مانند آن‏ها پر خواهد بود.^[۵۷]
مرحوم محمد خوانساری استادش فاضل تونی را چنین می‌ستاید:
هر کس چند جلسه به درس آن مرحوم حضور می‌یافت، از وسعت علم و دانش و احاطه آن مرحوم در شعب مختلف علوم اسلامی خاصه در ادبیات عرب و حکمت قدیم،‌ دست‌خوش اعجاب و حیرت می‌شد، و مجذوب صفای قلب و بی‌آلایشی و بی‌پیرایگی و صدق و صفا و اخلاص ایشان می‌گشت و در سلک مریدان آن وجود عزیز در می‌آمد.
تمام اساتید و بزرگانی که این بنده ناچیز افتخار شاگردی و مصاحبت آنان را داشته‌ام متّفق و هم‌داستان بوده‌اند و هستند که مرحوم فاضل از ذخایر و نوادر عصر ما و به حقیقت بقیه الماضین و خیر الموجودین بود و در بعضی از قسمت‌ها بدیل و نظیری نداشت. مراجع بزرگ تقلید به ایشان اجازه اجتهاد داده بودند. از جمله مرحوم حضرت آیت‌الله بروجردی در نامه‌ای که چند سال قبل از فوتش به ایشان مرقوم داشته بودند، ایشان را به عنوان «عماد العلماء المتألهین» مخاطب قرار داده بودند.^[۵۸]
۱ـ ۳٫ فاضل تونی از دیدگاه بزرگان
حضرت آیت‌الله العظمی سید ابوالحسن اصفهانی
حضرت آیت‌الله العظمی سید ابوالحسن اصفهانی در اجازه‌نامه‌ای که به مرحوم فاضل تونی داده است، ایشان را چنین می‌ستاید:
بسم الله الرحمن الرحیم
مخفی مباد، جناب مستطاب علم الأعلام ابوالفضائل و الفواضل آقای میرزا محمد حسین فاضل تونی دام فضله، که از افاضل مدرسین معقولند، از جانب احقر مأذون و مجازند در تدریس و افاضات علمیه.
حرره الأحقر ابوالحسن الموسوی الإصفهانی
(محل مهر)^[۵۹]
آیت‌الله بروجردی
آیت‌الله بروجردی ۱ در نامه‌ای فاضل تونی را «عماد العلماء المتألّهین» خطاب کرده است.^[۶۰]
شهید مطهری
شهید مطهری ۱ نیز خدمت او به علم و حکمت، و جلالتِ قدر او را چنین ستوده است:
آقا شیخ محمد حسین فاضل تونی، از مشاهیر مدرّسان فلسفه در عصر اخیر بود. رساله‌ای در الهیات دارد، در مقدمه‌ی آن رساله نوشته که شاگرد جهانگیر خان و حکیم اشکوری بوده است. … پس از تأسیس دانشگاه، سال‌ها در دانشکده ادبیات و دانشکده معقول و منقول تدریس می‌کرد.^[۶۱]
محمدعلی فروغی و علی اکبر دهخدا
محمدعلی فروغی و علی‌اکبر دهخدا از احاطه و دقت نظر و علم او، سخن گفته‌اند.
سید جلال الدین آشتیانی
سید جلال‌الدین آشتیانی می‌گوید:
مرحوم فاضل تونی در دفاع از ابن عربی جمله بسیار زیبایی آورده است که در هیچ کتاب دیگری مانند این را ندیده‌ام. او می‌گوید:
مخالفین ابن‌عربی بر آنچه خود از کلام وی فهمیده‌اند، ایراد کرده‌اند، نه بر آنچه که او دانسته و گفته است. ^[۶۲]

زاهد ظاهرپرست از حال ما آگاه نیست

در حق ما هر چه گوید، جای هیچ اکراه نیست^[۶۳]

***
در اینجا مناسب است که دیدگاه استاد دکتر صادق رضازاده شفق^[۶۴] را نیز که از همکاران مرحوم فاضل تونی به شمار می‌رفت، در چند سطری بیان کنیم.
زیر سایه‌ی درخت
او می‌گوید که مرحوم فاضل در تمام مراحل حیات خود، مراتب تواضع و درویش‌منشی خود را حفظ کرد. به یاد دارم ظاهراً به سال ۱۳۱۸ به موجب تعارف مرحوم مرآت، وزیر فرهنگ‏ وقت، به همراهی آقای نصراللّه انتظام که آن وقت ریاست تشریفات دربار را داشت، سوار اتومبیل وزارت فرهنگ شده، به راه افتادیم. در گذر از خیابان سپهسالار فاضل را از دور دیدیم‏ که در کنار خیابان در سایه‌ی چند درخت بید بر سر جوی آب نشسته و سر و دست خود را با آن آبْ تر و تازه و خنک می‌کرد. آقایان هر دو گفتند ما شاگرد آقای فاضل بودیم. من‏ آهی بر آوردم و چون مرحوم مرآت سبب آه مرا پرسید، گفتم در اندیشه‌ی عاقبت خودم‏ هستم که فاضل با آن همه فضل و دانش که شاگردانش وزیر و امیر شده‏اند، هنوز همان‏ فاضل به لب جوی نشین و گذر عمر ببین است.^[۶۵]
آزادی شاگردان در اظهار نظر
همچنین ایشان پس از وفات فاضل تونی، درباره‌ی او چنین نوشت:
این بنده با وجود سال‌ها آشنایی نزدیک با مرحوم مغفور دانشمند ارجمند فاضل‏ تونی، معاشرت مداوم با آن مرحوم نداشتم؛ ولی آنچه در همان معاشرت کم و معارفه‌ی ممتد از او دیدم، در نظر من آشکار می‌ساخت که وی گذشته از مقام شامخ در قواعد و اصول زبان تازی و ممارست در علوم اسلامی از بلاغت و منطق و حکمت، خود مردی‏ بود پاکنهاد و صمیمی و خیر خواه. ریایی در کارش نبود و آنچه در دل داشت، می‌گفت‏ و این جهت اخلاقی او در نزد شاگردانش بیشتر ظاهر و محسوس بود. مجالس درسش‏ از تصنّع مبّرا بود و بسا جنبه‌ی گفت و شنید داشت و شاگردان با آزادی در مطالب درسی‏ اظهار نظر می‌کردند.
مرحوم فاضل بذله‏گوئی و ظرافت را هم دوست می‌داشت. حتی گاهی می‌شد شاگردان بی‌مبالات گستاخ خود را بزبان شوخی سرزنش سخت می‌کرده است. …
با دانشمندان و رجال علم و ادب، به‌ خصوص با مرحوم هژیر و مرحوم محمدعلی‏ فروغی رفت و آمد داشت و معروف بود که در ترجمه‌ی طبیعیات «شفاء» با آن مرحوم جلیل‌القدر همکاری می‌کرد.^[۶۶]

۳-۱۱-۴٫ صندوق های پستی الکترونیک و آدرس ها
در یک سیستم پست الکترونیک از بسیاری از مفاهیم و اصطلاحات رایج سیستم پستی سنتی استفاده می شود. قبل از اینکه بتوان نامه ای را برای یک شخص فرستاد ، باید به وی یک صندوق پستی الکترونیکی اختصاص داد . این صندوق پستی در واقع از یک فضای حافظه غیر فعال (مثلا یک فایل روی دیسک) تشکیل شده است درست شبیه یک صندوق پستی معمولی ، صندوق پستی الکترونیکی کاملا اختصاصی است یعنی به نرم افزار پست الکترونیک اجازه داده می شود تا یک برنامه رسیده را در صندوق پستی دلخواه قرار دهد و بجز دارنده ی صندوق پستی به هیچکس اجازه مشاهده و یا حذف پیغام ها را نمی دهد. در اغلب اوقات یک ، صندوق پستی الکترونیکی متناظر با یک شماره حساب کامپیوتری است. بنابر این شخصی که چند شماره حساب کامپیوتری داشته باشد می تواند دارای چند صندوق پستی باشد.

( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

به هر ، صندوق پستی الکترونیکی یک آدرس پست الکترونیک منحصر به فرد اختصاص داده می شود، بنابراین هروقت شخصی نامه ای را می فرستد برای مشخص کردن مقصد نامه از آدرس پست الکترونیک استفاده می کند. یک آدرس کامل ، پستی الکترونیک شامل دو بخش است: بخش دوم آن نام کامپیوتر را مشخص می کند و قسمت اول بیانگر یک صندوق پستی روی آن کامپیوتر است. در عمومی ترین قالب استفاده شده از یک علامت @ برای تفکیک این دو بخش استفاده می کنند: mailbox@Computer.com (کامر، ۱۳۸۰، ص۴۸۷)
۳-۱۱-۵٫ وب سایت^[۳۹]
یکی از عالی ترین زمینه های اطلاع رسانی توان گردشگری یک کشور ،استفاده از تارنماهای اینترنتی است. وب سایتها به دلیل ارزش اطلاع رسانی زیادی که در سرزمین دیجیتالی اینترنت با یک میلیارد کاربر با سواد دارند،فرصت خوبی برای معرفی چند زبانه و چند رسانه ای قابلیت‌های گردشگری یک کشور است. در بین سایتهای اطلاع رسانی مربوط به گردشگری یک کشور در وب ،سایتهای رسمی از اهمیت زیادی بر خوردارند.سایتهای رسمی ،سخنگو های دیجیتالی یک کشور در اینترنت هستند و هر چه این پایگاه ها قوی تر ،بروزتر و چند زبانه باشند،مخاطب پذیری آنها افزایش می یابد.
پایگاه های اینترنتی دارای ماهیتی پویا هستندو امکان تغییر و جابجایی تصاویر و متون را بدون ایجاد هزینه جدید ممکن می سازند.همچنین افزایش شمار کاربران اینترنت و ظرفیت و قدرت بالای پایگاه های اینترنتی برای تاثیر گذاری بر جوامع موجب افزایش بازاریابی در صنعت گردشگری می شود.اما متاسفانه اکثر پایگاه های اینترنتی ما به شکل ضعیفی طراحی میشوند و با سرعت پایینی قابل رویت هستند.همچنین پایگاهای اینترنتی اکثر هتلها صرفا نقش بروشور مجازی دارند و فاقد امکانات و ابزارهای مناسب برای ذخیره مستقیم جا هستند.و باید این نکته را به یاد داشت که بهترین پایگاه های اینترنتی نیز در صورتی که به خوبی و با اتکا به اطلاعات روز آمد مدیریت نشوند موجب بروز آثار منفی شده و سطح کیفی خدمات را کاهش می دهد.(شفیع زاده،۱۳۸۵،ص۱۴)
۳-۱۱-۶٫ شبکه های اینترنتی یا اجتماعی
شبکه های اینترنتی رشد ناگهانی و فراگیر داشته ا‌ند . دو دهه قبل تنها افراد معدودی به یک شبکه دسترسی‌ داشتند ولی‌ هم اکنون ارتباط کامپیوتری جزئی از زندگی‌ ما انسانهاست. مورد استفاده از شبکه در انواع مسائل گردشگری ، تجاری نظیر تبلیغات ، تولید ، حمل ونقل ، برنامه ریزی، ارسال صورت حساب ها و امور بانکی‌ و حسابداری گسترده شده است. همچنین اغلب شرکت ها از شبکه های متعدد بهره میبرند و مراکز آموزشی از ابتدائی تا دانشگاه های پیشرفته از شبکه های کامپیوتری برای دسترسی‌ سریع به اطلاعات کتابخانه ها ی سراسر دنیا استفاده میکنند . فرمانداری ها ، استانداری ها ، دفاتر محلی دولتی و سازمانهای نظامی نیز از شبکه ها بی‌ بهره نیستند و در یک کلام شبکه های کامپیوتری در همه جا هستند.
رشد روز به روز اینترنت جهانی یکی از جالبترین و هیجان انگیز ترین پدیده های شبکه است . بیست سال پیش اینترنت تنها یک پروژه تحقیقاتی بود که پایگاه های معودی را شامل می شد. امروزه میلیون ها نفر در کشور های مختلف جهان از آن استفاده می کنند. در ایالات متحده ، اینترنت شرکت ها ، دانشگاه ها و مراکز دولتی بیشماری را به هم متصل کرده است و اغلب مدارس ابتدایی ، راهنمایی و دبیرستان ها را نیز به زودی در بر خواهد گرفت. همچنین مراکز خصوصی بسیاری از طریق ارتباط تلفنی به انترنت متصل اند و فناوری های جدید ظرفیت این خدمات را بیشتر خواهند کرد.
تاثیر عمیق اینترنت بر جامعه را می توان از طریق آگهی های مطبوعاتی و تلویزیونی مشاهده کرد که معمولا آدرس اینتنت شرکت آگهی دهنده را برای دسترسی به اطلاعات بیشتر محصولات یا خدمات معرفی می کنند.رشد شبکه بر اقتصاد نیز تاثیر عمده ای داشته است . شبکه های اطلاعاتی امکان استفاده اشخاص حقی از ارتباطات را میسر ساخته و ارتباط تجاری را دچار دگرگونی کرده است علاوه بر این صنعت جدیدی شکل گرفته است که فناوری شبکه، محصولات و خدمات مربوط را شامل می شود. اهمیت و حجم زیاد شبکه های کامپیوتری، نیاز به آموزش مهارت های مربوط به آن در تمامی شغل ها را ایجاب می کند.
شرکت ها نیز به کارکنانی برای طراحی ، ایجاد، نصب، و بهره برداری و مدیریت سخت افزار و نرم افزار شبکه های کامپیوتری و اینترنت نیاز دارند همچنین برنامه نویسی کامپیوتر تنها به کامپیوتر های مجزا محدود نمی شود و برنامه نویسی و خدمات نرم افزاری کامپیوتر های متصل به هم نیاز به برنامه نویسان ویژه دارد. بنابراین در می یابیم که شبکه های مجازی یا کامپیوتری نقش بسیار موثری در گسترش مواردی که در بالا اشاره شد دارند و در این راستا این شبکه ها موثرترین نقش را در گسترش فرهنگ توریسم جهانی دارند . اتاقهای خصوصی و عمومی شبکه های مجازی جایگاه خوبی برای معرفی دستاوردهای فرهنگی و بومی و به خصوص صنایع دستی و اماکن دیدنی و تاریخی یک کشور می باشد که بدین ترتیب هر فردی که عضویت این شبکه ها را پذیرفته در محاوره های نوشتاری ، صوتی و تصویری یک سفیر کشور متبوعش در کشور دیگر می باشد. که می تواند به خوبی و با کمترین امکانات و هزینه ها این مهم را انجام دهد .
شاید بتوان گفت شبکه های مجازی یکی از پر قابلیت ترین راه های گسترش توریسم می باشد چرا که کاربرانی که رودر روی هم در فضای مجازی بسر می برند در کنار مقوله های دیگر و در معرفی خود به دیگران چند درصدی را هم به معرفی کشور و شهری که در آن زندگی می کنند می پردازند و این بهترین و موثرترین راه در ارائه جاذبه های گردشگری به شکلی کاملا بومی است . (کامر ،۱۳۸۰، ص ۱)
۳-۱۱-۶-۱٫ امنیت و اطمینان در شبکه های مجازی
در کل و در فضای اینترنت مهمترین بحث بر سر امنیت و اطمینان بخشی می باشد ؛ چرا که فرد فقط تصویری یا صداو یا نوشتاری از شخص مقابل را می بیند که همه و همه می تواند دروغ از کار درآید . اما به هر حال اگر درصد بیشتری را به اطمینان اختصاص دهیم خواهیم دید که این شبکه ها و در کل فضای اینترنتی تاثیرات خود را می گذارد و به مانند هر اقدامی که می تواند عدم اطمینان را در بر داشته باشد ؛ این نیز چالش هایی را بر سر راه دارد که باید به کل مساله فکر کرد و مقداری از چالش های منفی آنرا کنار گذاشت .
امروزه میلیونها نفر در سراسر جهان به شبکه های مجازی مشهوری چون فیس بوک و توییتر و …. متصل می شوند و افکار و عقاید درست و غلط خود را در آن به اشتراک می گذارند . اتاقهای چت نیز از دیگر مواردی است که روزانه میلیونها نفر را به خود مشغول می کند .
۳-۱۱-۶-۲٫ نقش دولت ها در استفاده از شبکه های مجازی
سازمانهای گردشگری در دولتها می توانند هر کدام یک صفحه در فیس بوک یا هر شبکه مجازی دیگری داشته باشند . همانطور که الان این کار بوسیله بسیاری از هتلها ، مناطق گردشگری و اماکن مهم صورت می پذیرد و البته هم اکنون همه به اهمیت این شبکه ها برای معرفی خود و محصولاتشان پی برده اند . صفحه های شبکه های مجازی جایگاهی کاملا رایگان با میلیونها کاربر در فضای اینترنت می باشند که شاید اگر سازمان ها می خواستند از روش های سنتی این حجم کاربر و مشترک را داشته باشند باید میلیونها دلار هزینه می کردند تا به هدفشان نزدیک شوند .
اگر چه خیلی از کشورها کوی سبقت را از دیگران ربوده اند و در این مسیر هم بسیار پیشتر از دیگر کشورها هستند اما مثل خیلی از امور دیگر کشورهای منطقه جهان سوم هنوز به اهمیت شبکه های مجازی پی نبرده اند و حتی بعضی از آنها فضای شبکه های مجازی را فیلتر کرده اند . حتی کشورهای قدرتمند توانسته اند با ارائه این نوع شبکه ها و بوجود آوردن آنها سهم عمده ای در معرفی خود داشته باشند و حتی روی کاربران متعدد این شبکه ها تاثیرات قابل ملاحضه ای هم داشته باشند .
۳-۱۱-۶-۳٫ شبکه های اجتماعی در جهان
در اوریل سال ۲۰۰۸، فیس بوک^[۴۰] با ایجاد صفحه های اصلی وب سایت خود به زبان های مختلف باعث شد که این وب سایت ۱۵۳درصد در یک سال رشد داشته باشد.
جدول ۳-۲رشد شبکه اینترنت در قاره های مختلف جهان

کامر ،۱۳۸۰، ص ۳۶
جدول ۳-۳رشد شبکه های مجازی اجتماعی در اینترنت ۲۰۰۷ تا ۲۰۰۸

کامر ،۱۳۸۰، ص ۳۶
۳-۱۱-۶-۴٫ شبکه های اجتماعی محبوب تر از ایمیل
جدید ترین آمار نیلسن نشان میدهد ۶۵٫۱ درصد از کاربران اینترنت از ایمیل استفاده می کنند در حالی که ۶۶٫۸ درصد به سایت های شبکه اجتماعی روی آورده اند .در این بررسی که بر مبنای بازدید معمولی کاربران از چنین سایت هایی صورت گرفته است ،جستجو با ۸۵٫۹ درصد ،برترین بخش مورد بازدید کاربران بود.(کامر ،۱۳۸۰، ص ۳۸)
۳-۱۱-۶-۵٫ ویژگی های انحصاری شبکه های اجتماعی
۳-۱۱-۶-۶٫ خرد جمعی در شبکه های اجتماعی
یکی دیگر از شاخصه های شبکه مجازی ،پدیدار شدن خرد جمعی است .خرد جمعی به جریان سیال و پویای قوه تفکر وذهن کاربران حاضر در چنین محیط هایی اطلاق می شود که شبیه پردازشگری عظیم اطلاعات را پردازش وپایش می کند .همانند دنیای ابر کامپیوترها که قدرت پردازشی از ترکیب چندین پردازشگر منفرد حاصل می شود ،نیروی تفکر وذهن کاربران به مدد تعاملات اجتماعی اینترنتی و بهره گیری از ابزارهای اینترنتی با یکدیگر ترکیب وهمراه می شوند ونیرویی عظیم با قدرت پردازشی بالا پدید می آورند.این مطلب به خوبی ضرب المثل بزرگمهر را که گفته است «همه چیز را همگان دانند»در ذهن تداعی می کند .
انتخابات امریکا وبه خصوص نوع تبلیغات بارک حسین اوباما نشان داد که شبکه های اجتماعی مانند فیس بوک در حرکت به سوی یک هدف (رای به وی)تاثیر گذار است .این تجربه نشان داد که ایجاد یک موج و همراه ساختن عده ای از مخاطبان بر روی آن ،یک فن در دنیای فرامدرن به شمار می رود .
۳-۱۱-۶-۷٫ مطالعه خروجی شبکه های اجتماعی
دستیابی به نظرها ودیدگاه های مخاطبان (باز خورد) یکی از معظلات اساسی وهمیشگی روابط عمومی الکترونیک است اما با بهره گرفتن از شبکه های اجتماعی ومطالعه بر روی رفتارهای کاربران،به راحتی می توان اطلاعات مورد نیاز را استخراج کرد .همانند وزارت خارجه امریکا که تیمی را برای رصد وبلاگ های فارسی در داخل ایران قرار داده است تا رفتار مردم ایران را درک کنند .
آنالیز شبکه های اجتماعی ،چشم انداز متناوبی را ایجاد می کند که در آن خواص افراد ،نسبت به ارتباطات ورشته های میان آنها در شبکه از اهمیت کمتری برخوردار است .این معبر ایجاد شده است تا برای توضیح بسیاری از پدیده های جهان واقعی مفید واقع شود ،اما مجال کمتری برای نمایندگی های فردی باقی می گذاردتا توانمندی های فردیشان روی موفقیت تاثیر گذار باشد زیرا بخش زیادی از این توانمندی ها درون ساختار شبکه باقی می ماند .
شبکه های اجتماعی برای بررسی چگونگی تاثیرات متقابل میان تشکیلات ،توصیف بسیاری از اتصالات غیر رسمی که مجریان را به یکدیگر متصل می کند ،نیز مورد استفاده قرار گرفته است و در این زمینه ها نیز به خوبی برقراری ارتباطات فردی میان کارمندان در سازمان های مختلف عمل می کند .شبکه های اجتماعی نقش کلیدی در موفقیت های تجاری وپیشرفت های کاری ایفا می کنند .شبکه ها راه هایی را برای شرکت ها فراهم می کنند که اطلاعات جمع آوری کنند ،از رقابت بپرهیزند و حتی برای تنظیم قیمت ها و سیاست ها با هم تبانی کنند .
یکی از کارکردهای فرعی جامعه های مجازی ،مطالعه خروجی آنها ودست یافتن به اطلاعات آماری ارزشمند می باشد .این امر تا بدان جا ارزشمند شده که رد پای ماموران سازمان های جاسوسی در آن دیده می شود .با توجه با این آمارها می توان تمایلات،سلایق ورویکرد کاربران حاضر در آن جامعه را به خوبی مورد تحلیل وپردازش قرار دادو به نتایج جالب توجهی دست یافت .همچنین می توان به حضور افراد سرشناس جامعه در سایت های این چنینی اشاره کرد که تاثیر به سزایی بر اعتبار ومحتوای تولید شده می گذارند .چندی پیش بود که فاش شد که بیل گیتس دقایقی از وقت خودش را در سایت شبکه اجتماعی فیس بوک می گذرانده است .
۳-۱۱-۶-۸٫ شبکه های اجتماعی و تبلیغات آنلاین
شبکه های اجتماعی دراینترنت یکی از منابع مهم،برای کسب در آمد از راه تبلیغات به شمار می آیند،زیرا اعضای شبکه های اجتماعی در صفحات مربوط به خود درباره علایق خود صحبت می کنند و این به شرکت های تبلیغاتی اجازه می دهدکه بر اساس همین علایق برای آنها آگهی بفرستند .
به گزارش eMarkete، در سال ۲۰۰۹ طرح های تجاری زیادی از طریق شبکه های اجتماعی به وقوع پیوست؛در حقیقت ۲۵ درصد خرده تجارت ها از طریق این شبکه ها ارائه می شود .ضمنا ۳۳ درصد خرده تجارت ها نشان دادندکه آنها در جهان صرف شبکه های اجتماعی می شود که بنا بر گزارش ها فقط ۵ درصدطرح ها در سال گذشته صرف شده،در صورتی که ۳۷درصد خرده تجارت ها از شبکه های اجتماعی استفاده نکردند البته آنها به سمت بازاریابی از طریق ایمیل،در سرچ ها ووب سایت ها رفته اند .
سایت های اجتماعی به واسطه بهره گیری از خیل عظیم کاربرانش،می تواند محلی بسیار ایده آل برای تبلیغات وسرازیر کردن سود به جیب صاحبانشان شود .مدلی از کسب وکار که اکثر سایت های این چنینی نیم نگاهی به آن دارند تا بتوانند سهمی از بازار پر سود تبلیغات داشته باشند .
سردسته ورهبراین جماعت را می توان گوگل نامید که نسبت به سایرین بر خفایا وزوایای بیشتری از این دنیای مجازی احاطه دارد.دیری نخواهد پایید که در یک خیابان ناگهان تلفن همراه ما به صدا درآید وبه اقتضای مکان تبلیغ یک مغازه محلی بر روی صفحه نمایش گوشی نمایان شود.
مدل دیگر سود آورشدن شبکه های اجتماعی،امید به خریداری شدن به وسیله ی بازیگران اصلی همچون گوگل،یاهو ومایکروسافت است که سود سرشاری را عاید صاحبانشان می کنند؛مدلی که در جوامع صنعتی ومدرن،بسیار رواج دارد وکارآفرینان کوچک طعمه بزرگان می شوند .بی اساس نخواهد بود اگر ادعا کنیم که مدیران سایت های معروف از آمار واطلاعات کاربران خود در راستای منافع اقتصادی خود بهره می برند .هرچند که این امر قبیح شمرده می شود ولی لقمه لذیذی است !
۳-۱۲٫ چند مساله در محیط اینترنت و وب
۳-۱۲-۱٫ گزینشگری

این پژوهش به‌صورت آزمایش مرکب اسپلیت فاکتوریل بر پایه طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در دو سال متولی اجرا شد. فاکتور اصلی دور آبیاری و فاکتور فرعی شامل سال و نه تیمار محلول پاشی بود. هر کرت آزمایشی شامل دو درخت بود. محلول‌پاشی‌ها از اول تیرماه سال ۱۳۹۲ و ۱۳۹۳ به مدت سه ماه بر روی درختان اعمال شد.
۳-۱۰- نرم‌افزارها
تجزیه آماری داده‌ها به کمک نرم‌افزار۹.۲ SAS، مقایسه میانگین با بهره گرفتن از آزمون چند دامنه‌ای دانکن و نمودارها با بهره گرفتن از نرم‌افزار Excel رسم گردید. برای داده‌های صفات کمی و کیفی اندازه‌گیری شده که توزیع نرمال نداشتند از تبدیل داده‌ ریشه دوم به‌علاوه ۵/۰ استفاده گردید.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

فصل چهارم:
نتایج و بحث
۴-۱- ترک‌خوردگی میوه
نتایج جدول تجزیه واریانس نشان داد تیمارهای محلول­پاشی، اثر سال و اثر متقابل تیمار­های محلول‌پاشی و دور آبیاری بر میزان ترک‌خوردگی تیرماه در سطح یک درصد اثر معنی‌داری دارند (جدول ۴-۱). دور آبیاری نیز اختلاف معنی‌داری را در سطح پنج درصد در میزان ترک‌خوردگی تیرماه سبب شد (جدول ۴-۱). اثر متقابل سال در دور آبیاری و اثر سه‌گانه سال، دور آبیاری و تیمار محلول‌پاشی اختلاف معنی‌داری با شاهد نداشتند (جدول ۴-۱).
بیشترین میزان ترک‌خوردگی در تیرماه مربوط به تیمار هیومیک اسید پنج ‌در هزار به همراه کائولین شش درصد با کلسیم سه درصد و بُر یک درصد در دور آبیاری ۱۴ روز به میزان ۶۱/۲ درصد و کمترین میزان ترک‌خوردگی به ترتیب در تیمارهای هیومیک اسید پنج در هزار در دور آبیاری هفت روز به میزان ۰۷/۱ درصد، کائولین شش درصد در دور آبیاری ۱۴ روز به میزان ۰۵/۱ درصد، کائولین شش درصد با کلسیم سه درصد و بُر یک درصد در دور آبیاری ۱۴ روز به میزان ۰۴/۱ درصد، کائولین شش درصد در دور آبیاری هفت روز به میزان ۰۳/۱ درصد و کلسیم سه درصد و بُر یک درصد در دور آبیاری ۱۴ روز به میزان ۰۱/۱ درصد مشاهده شد (شکل ۴-۱ و جدول ۴-۷ پیوست­ها).
نتایج جدول تجزیه واریانس مردادماه نشان داد تیمار محلول‌پاشی، دور آبیاری، سال و اثر متقابل تیمار و دور آبیاری بر میزان ترک‌خوردگی دارای اثر معنی‌دار در سطح یک درصد بودند (جدول ۴-۱). اثر متقابل سال در دور آبیاری و اثر سه‌گانه سال، دور آبیاری و تیمار محلول‌پاشی اختلاف معنی‌داری با شاهد نداشتند (جدول ۴-۱).
بیشترین میزان ترک‌خوردگی در مردادماه مربوط به تیمار آبیاری ۱۴ روزه بدون محلول‌پاشی (شاهد گروه با دور آبیاری ۱۴ روزه) و کمترین میزان ترک‌خوردگی مربوط به محلول‌پاشی با تیمار کائولین شش درصد در دور آبیاری هفت روزه بوده است (شکل ۴-۲ و جدول ۴-۷ پیوست­ها).
جدول ۴-۱ تجزیه واریانس اثر دور آبیاری و تیمار محلول‌پاشی بر میزان ترک‌خوردگی میوه انار در سال‌های ۱۳۹۲ و ۱۳۹۳

نتایج مقایسه میانگین ها (جدول ۴-۲۲) نشان داد که از لحاظ دمای ژلاتینی شدن تیمار نعمت GT ،۷ را داشت که تیمارهای ۳۲۹، ۲۰۳، ۴۱۵، ۴۲۴ و ۴۱۶ با آن اختلاف معنی داری نداشتند در واقع دمای ژلاتینی شدن آنها پایین می باشد. تیمار های هاشمی و کادوس پایین ترین GT (به ترتیب ۲۰/۴ و ۵۰/۳) را داشتند. هر چه رتبه GT تیماری پایین تر باشد، دمای ژلاتینی شدن بالاتری داشته و زمان لازم برای پخت آن طولانی تر می شود و موجب سفت و سخت شدن دانه برنج پس از پخت می شود. لاین های مورد بررسی در این تحقیق GT زیر ۷ داشتند (به جزء لاین ۲۲۳ که GT 63/4 داشت). طبق مقایسات گروهی انجام شده (جدول ۴-۲۳ و نمودار ۴-۱) می توان نتیجه گرفت که همه لاین ها از نظر کیفیت بهتر از رقم نعمت و در مقایسه با هاشمی، کادوس و هیبرید در وضعیت پایین تری قرار دارند.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۴-۴-۲- قوام ژل
از لحاظ قوام ژل تمام لاین های امید بخش GC زیر ۴۰ داشتند و در گروه سخت ژل به همراه نعمت قرار گرفتند، که بیانگر این واقعیت می باشد که این لاین ها پس از پخت سفت و خشک می گردند.
۴-۴-۳- درصد آمیلوز
از نظر آمیلوز تیمار نعمت دارای بالاترین آمیلوز (۸۸/۲۶) می باشد و تیمار هاشمی دارای پایین ترین آمیلوز (۲۱) می باشد، که لاین بهار۱ و ۲۲۳ به ترتیب با آمیلوز ۱۰/۲۲ و ۲۸/۲۲ با آن در یک گروه قرار گرفتند. در واقع جزء آمیلوز متوسط محسوب می شوند برنج هایی که در این گروه قرار می گیرند پس از پخت نرم، متورم، کاملاً جدا از هم شده و مدتها پس از پخت نرم می مانند (محمدصالحی، ۱۳۶۸). لاین های کادوس، ۲۳۳ و ۴۱۶ نیز در یک گروه قرار گرفتند و جزء آمیلوز متوسط محسوب می گردند.
۴-۴-۴- طول و عرض دانه قبل از پخت
بلندترین طول دانه به لاین های ۱۳۶، ۲۰۳، ۳۲۹ ( ۵/۸ میلی متر) تعلق دارد که در جدول مقایسه میانگین در گروه a ، قرار گرفتند. و با لاین های ۴۱۶، ۱۰۸، ۴۱۵، ۲۰۹ و رقم کادوس اختلاف معنی داری نداشتند. و رقم بهار۱ دارای پایین ترین طول (۷ میلی متر) بود. طبق مقایسات گروهی (جدول ۴-۲۳ و نمودار ۴-۲) طول دانه قبل از پخت در لاین های امید بخش با رقم بومی و ارقام اصلاح شده اختلاف معنی داری داشت. بیشترین مقدار عرض دانه قبل از پخت متعلق به لاین ۳۲۹ (۰۳/۲ میلی متر) می باشد که با بهار ۱ (۲ میلی متر)، ۲۳۳ (۲ میلی متر)، ۴۱۶ (۹۷/۱ میلی متر) و ۲۲۳ (۹۵/۱ میلی متر) تفاوت معنی داری نداشت. و پایین ترین متعلق به کادوس می باشد. از نظر مصرف کنندگان ایرانی هر چه عرض دانه کمتر یا دانه باریک تر باشد بهتر است (حبیبی، ۱۳۸۶).
۴-۴-۵- طول و عرض دانه پس از پخت
بالاترین تیمارها از نظر طول دانه بعد از پخت نعمت (۲۰/۱۳ میلی متر) و طارم هاشمی (۱۰/۱۳ میلی متر) و پایین ترین هیبرید (۶۰/۱۰ میلی متر) می باشد. از نظر عرض دانه بعد از پخت بالاترین تیمار ۳۲۹
(۱۴/۳ میلی متر) و پایین ترین هیبرید (۷/۲ میلی متر) می باشد. هر چه افزایش عرض دانه در هنگام پخت کمتر باشد کیفیت پخت مطلوب تر می باشد.
۴-۴-۶- طویل شدن دانه
بیشترین افزایش طول پس از پخت یا ری آمدن متعلق به ارقام نعمت (۸۳/۱) و هاشمی (۸۰/۱) می باشد و لاین ۲۲۳ با میانگین ۵۹/۱ میلی متر با لاین ۲۳۳ و ارقام کادوس و بهار۱ تفاوت معنی داری نداشت و در یک گروه قرار گرفتند. و پایین ترین ری آمدن، مربوط به لاین ۱۳۶ می باشد. هر چه این صفت کمتر باشد از نظر ظاهر پخت مناسبتر می باشد. می توان نتیجه گرفت این صفت در ارقام محلی بیشتر از ارقام اصلاح شده می باشد (جدول ۴-۹ و نمودار۴-۳).
۴-۴-۷- عطر
در رابطه با صفت عطر، هاشمی در گروه a و بالاترین عطر، و ۱۳۶ در یایین ترین گروه (e) قرار گرفتند. لاین های ۲۲۳، ۳۲۹ و هیبرید بهار نیز بعد از طارم هاشمی در یک گروه قرار گرفتند.
جدول ۴-۲۱- میانگین مربعات صفات کیفی ژنوتیپ های مورد مطالعه